De Douane beschermt onze samenleving en burgers tegen onveilige goederen en faciliteert de grensoverschrijdende goederenstromen voor bedrijven. De afgelopen jaren is haar omvang en takenpakket sterk gegroeid. Ondertussen zijn er ook maatschappelijk grote veranderingen gaande, zoals de opkomst van e-commerce en de invoering van het Europese Douanewetboek. De IBTD gaat onderzoeken hoe de Douane in deze veranderende wereld het evenwicht kan bewaren tussen de samenleving beschermen en de economie ondersteunen.
Onderzoeksvraag
Voor zowel burgers als bedrijven is het zeer belangrijk dat de sturing op beide taken in evenwicht is. Daarom gaan we onderzoeken hoe binnen het domein douane op dit evenwicht wordt gestuurd. In dit onderzoek staat de volgende vraag centraal:
Hoe wordt binnen het domein van de douane gestuurd om in een veranderende omgeving de balans te bewaren tussen toezicht houden en handel stimuleren?
Dit onderzoek past binnen ons aandachtsgebied ‘sturing’, één van de vier aandachtsgebieden van de IBTD. Met ‘sturing’ bedoelen we: het doelgericht beïnvloeden van het gedrag van mensen en organisaties, in dit geval binnen het domein douane. Om te sturen kunnen verschillende middelen worden ingezet, zoals: regels, opdrachten of andere afspraken, en bijvoorbeeld waar budget voor wordt vrijgemaakt.
Twee deelonderzoeken
De Douane heeft te maken met meerdere opdrachtgevers. Om de hoofdvraag te beantwoorden, voeren we daarom twee deelonderzoeken uit. In deelonderzoek 1 kijken we naar de meervoudige aansturing van de Douane. Hoe krijgt de Douane de middelen en voorwaarden om haar taken uit te voeren? Deze externe aansturing bepaalt deels hoeveel ruimte de Douane zelf heeft om te sturen. Dat is de focus van deelonderzoek 2: hoe stuurt de Douane zelf, in de context van grootschalige veranderingen? We kijken in dit deelonderzoek hoe de Douane haar eigen sturingsmiddelen gebruikt.
Vervolg van het onderzoek
Met de resultaten van dit onderzoek brengen we het hele proces van sturing (meervoudige aansturing en sturing bij transities) helder in kaart. Dit helpt de Douane om ook in een veranderende wereld haar taken zo goed mogelijk uit te blijven voeren en het evenwicht tussen verschillende belangen te bewaren.
Het plan van aanpak voor dit onderzoek is te lezen via onderstaande link.